Tin tức

Hệ thống chữa cháy sprinkler cho nhà kho: nguyên lý và lỗi lắp đặt

  • Ngày đăng:
  • Tác giả: Ban biên tập

Sprinkler chỉ mở đầu phun tại chỗ đang cháy. Bài viết giải thích nguyên lý trong nhà kho và năm lỗi lắp đặt hay gặp: vật cản tia phun, đầu phun bị sơn, giá treo, hướng đầu phun, van khóa.

Ảnh bài viết: Hệ thống sprinkler cho nhà kho: nguyên lý và 5 điểm hay sai

Hệ thống sprinkler tự động phát hiện nhiệt độ tăng tại đúng vị trí đang cháy và chỉ mở đầu phun ở khu vực đó, không phải toàn bộ nhà kho. Nước có sẵn trong đường ống trên trần, đầu phun mở khi bầu thủy tinh nổ hoặc chốt hợp kim chảy. Hệ thống chạy tốt hay không phụ thuộc vào những chi tiết rất nhỏ ở khâu lắp đặt và sử dụng: vị trí đầu phun, vật cản dưới tia phun, giá treo ống và việc giữ van mở.

Lưu ý: thiết kế sprinkler (mật độ phun, diện tích bảo vệ, nhóm hàng hóa) phải theo hồ sơ được cơ quan có thẩm quyền thẩm định. Bài viết này chia sẻ kinh nghiệm thi công, không thay thế hồ sơ thiết kế. Từ 01/7/2026 thủ tục chấp thuận kết quả nghiệm thu PCCC của cơ quan Công an đã được bãi bỏ, chủ đầu tư tự nghiệm thu và chịu hậu kiểm; quy định vẫn có thể thay đổi nên hãy đối chiếu với cơ quan có thẩm quyền tại địa phương.

Nguyên lý hoạt động trong nhà kho

Với hệ thống ống ướt thông dụng, đường ống luôn chứa nước có áp. Khi nhiệt độ quanh đầu phun đạt ngưỡng, bầu thủy tinh nổ và nước phun ra. Dòng nước chảy làm van báo động mở và công tắc dòng chảy gửi tín hiệu về trung tâm báo cháy, đồng thời chuông báo động nước kêu tại van. Tiêu chuẩn thiết kế và lắp đặt hệ thống chữa cháy tự động bằng nước, bọt hiện được viện dẫn là TCVN 7336:2021; bạn nên đối chiếu với bản đang có hiệu lực mà hồ sơ thiết kế được thẩm định đã dùng.

Màu của bầu thủy tinh cho biết nhiệt độ kích hoạt. Các mức thông dụng: cam 57°C, đỏ 68°C, vàng 79°C, xanh lá 93°C. Kho thông thường hay dùng màu đỏ; khu vực gần lò sấy, mái tôn hấp nhiệt có thể cần mức cao hơn theo thiết kế. Lắp nhầm màu là lỗi dễ xảy ra khi đầu phun nhiều loại được xuất chung một thùng.

Những điểm khác biệt của nhà kho so với xưởng thường

  • Chiều cao chất xếp lớn. Hàng xếp cao, đám cháy lan theo chiều đứng, nên thiết kế phụ thuộc vào chiều cao chất xếp và nhóm hàng hóa chứ không chỉ diện tích sàn.
  • Giá kệ. Kệ nhiều tầng đôi khi cần đầu phun trong kệ ngoài đầu phun trên trần. Sau khi bàn giao, chủ kho đổi kiểu kệ hay xếp thêm tầng là thay đổi điều kiện bảo vệ.
  • Mái và xà gồ thép. Tuyến ống nằm dưới hoặc xen giữa xà gồ, nên khoảng cách từ đầu phun đến trần và đến xà phải được kiểm tra thực tế.

Điểm hay sai khi thi công

1. Vật cản che tia phun

Máng cáp điện, ống gió, đèn công nghiệp hoặc đường ống khác nằm dưới đầu phun làm tia nước bị chặn. Đây là xung đột phổ biến nhất giữa các hệ thống cơ điện trong cùng nhà xưởng. Cách xử lý là họp phối hợp mặt bằng trước khi kéo ống, cùng các hạng mục hệ thống điện và điều hòa không khí công nghiệp thi công trên cùng mặt bằng.

2. Đầu phun bị sơn hoặc dính vật liệu

Khi sơn lại kết cấu thép hoặc trát vữa, đầu phun không được che bằng băng keo rồi quên gỡ, càng không được sơn lên đầu phun. Lớp sơn làm bầu thủy tinh phản ứng chậm hoặc không nổ. Nên kiểm tra bằng mắt từng đầu phun trước khi nghiệm thu và bàn giao.

3. Giá treo ống thiếu hoặc sai

Đường ống đầy nước nặng hơn nhiều so với ống rỗng. Giá treo bố trí thưa hoặc bắt vào xà gồ mỏng làm ống võng, nước đọng và dễ rung khi van mở. Giá treo cần bắt vào điểm chịu lực đã được kiểm tra, không hàn lên cấu kiện chịu lực nếu thiết kế không cho phép.

4. Đầu phun lắp ngược hướng

Đầu phun hướng lên và hướng xuống có thiết kế tia phun khác nhau. Lắp đầu quay xuống vào ống chờ hướng lên làm sai kiểu phân bố nước. Kiểm tra theo bản vẽ, từng ống nhánh.

5. Van khóa không có giám sát

Van khóa tuyến chính cần ở trạng thái mở, có công tắc giám sát hoặc khóa xích có đánh dấu. Trong nhiều sự cố, hệ thống không phun được vì van bị đóng sau một lần bảo trì và không ai mở lại.

Thử nghiệm trước khi bàn giao

  1. Thử áp đường ống theo trị số và thời gian giữ áp ghi trong thiết kế hoặc biện pháp thi công được duyệt, có biên bản.
  2. Xả khí và xả cặn tuyến ống, vì cặn hàn, dăm cắt từ lúc gia công có thể bít đầu phun.
  3. Thử van báo động và công tắc dòng chảy bằng van thử đặt tại tuyến cuối, quan sát tín hiệu về trung tâm báo cháy.
  4. Kiểm tra nguồn nước và bơm: đạt lưu lượng và áp lực yêu cầu tại điểm bất lợi nhất.

Kinh nghiệm thi công trên cao

Tuyến ống sprinkler thường cao và dài, nên lắp bằng xe nâng người và phải có biện pháp an toàn lao động rõ ràng. Đội thi công của Thịnh Phát Vina đã thi công tuyến ống PCCC trên cao tại công trình Bắc Lý, Lý Nhân và cung cấp vật tư, thi công PCCC tại nhà máy sản xuất thực phẩm ở Phú Thọ. Dịch vụ tổng thể xem tại trang hệ thống PCCC.

Câu hỏi thường gặp

Một đầu phun mở thì cả kho bị phun nước?

Không. Với hệ thống thông dụng, chỉ đầu phun nào đạt nhiệt độ kích hoạt mới mở.

Phun nhầm do va chạm có xảy ra không?

Có thể xảy ra nếu xe nâng hoặc hàng hóa va vào đầu phun. Cần lắp lồng bảo vệ ở nơi dễ va chạm và hướng dẫn tài xế xe nâng.

Có thể dùng sprinkler cho mọi loại hàng?

Không. Hàng đặc biệt như hóa chất phản ứng với nước cần giải pháp riêng theo thiết kế được thẩm định.

Đổi cách xếp hàng sau khi bàn giao có sao không?

Có thể ảnh hưởng điều kiện bảo vệ. Nên hỏi đơn vị thiết kế trước khi đổi chiều cao xếp hoặc kiểu kệ.

Quay lại trang tin tức

Bài viết liên quan

HỢP TÁC VÀ PHÁT TRIỂN CÙNG THỊNH PHÁT VINA

Đồng hành cùng chủ đầu tư, tổng thầu và đối tác trong xây dựng, PCCC và cơ điện tại Bắc Ninh và các tỉnh lân cận.